Polski Światłowód Otwarty zrealizował już 72 proc. inwestycji na Pomorzu - duże zainteresowanie mieszkańców

Polski Światłowód Otwarty (PŚO) przedstawił postępy realizacji dwóch projektów rozbudowy infrastruktury światłowodowej w województwie pomorskim, współfinansowanych z funduszy europejskich. Prace są zaawansowane w 72 proc., a zasięgiem nowej sieci objęto już ponad 10 tys. punktów adresowych. Co ciekawe, aż 41 proc. adresów, pod którymi można zamówić usługi, ma już aktywne łącze światłowodowe. Podczas spotkania prasowego, które odbyło się 28 października w Warszawie, przedstawiciele spółki opowiedzieli nie tylko o realizacji inwestycji, ale również o przyszłości rynku, rosnącym zainteresowaniu gigabitowym internetem i strategii dalszej rozbudowy infrastruktury.

Ponad 14 tys. adresów w sześciu gminach

Inwestycje realizowane są w ramach programu Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy 2021–2027 (FERC), współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Ich głównym celem jest likwidacja tzw. białych plam, czyli obszarów pozbawionych dostępu do nowoczesnej infrastruktury szerokopasmowej.

Pierwszy projekt, oznaczony jako 5.22.04.b, obejmuje gminy Trąbki Wielkie, Pszczółki, Przywidz, Kolbudy i Suchy Dąb. Drugi, 5.22.05.f, realizowany jest na terenie gminy Żukowo. Łącznie inwestycje obejmują 117 miejscowości i 14 153 punkty adresowe.

Całkowita wartość wydatków kwalifikowanych obu projektów, po waloryzacji, wynosi około 76,6 mln zł, z czego ponad 61 mln zł stanowi dofinansowanie z funduszy europejskich. Realizacja rozpoczęła się w lutym 2024 roku, a jej zakończenie zaplanowano na luty 2027 roku.

Jak wyjaśniano podczas spotkania, budowa infrastruktury na terenach o rozproszonej zabudowie jest szczególnie trudna z ekonomicznego punktu widzenia. Koszty doprowadzenia światłowodu do pojedynczych gospodarstw mogą być na tyle wysokie, że inwestycja finansowana wyłącznie ze środków komercyjnych nie byłaby opłacalna. Dofinansowanie pozwala dotrzeć do miejsc, które w przeciwnym razie mogłyby jeszcze przez wiele lat pozostawać poza zasięgiem szybkiego internetu.

10 tys. adresów już w zasięgu - kolejne 4 tys. ze środków własnych

PŚO zakończył już 72 proc. planowanego zakresu inwestycji. Ponad 10 tys. punktów adresowych znajduje się w zasięgu wybudowanej infrastruktury, a pozostałe około 4 tys. mają zostać objęte siecią w kolejnych miesiącach.

Ważnym elementem projektu jest również rozbudowa infrastruktury finansowana niezależnie od unijnych dotacji. Spółka poinformowała, że na tych samych obszarach objęła zasięgiem sieci dodatkowo ponad 4 tys. gospodarstw domowych, wykorzystując wyłącznie środki własne.

To przede wszystkim nowe budynki i osiedla powstające w dynamicznie rozwijających się okolicach Trójmiasta, a także adresy nieuwzględnione w pierwotnym wykazie białych plam.

W praktyce oznacza to, że realizacja inwestycji dotowanej ze środków unijnych staje się punktem wyjścia do dalszej, komercyjnej rozbudowy infrastruktury. Gdy główna sieć zostanie już wybudowana, podłączanie kolejnych pobliskich nieruchomości może być znacznie bardziej opłacalne.

Przedstawiciele PŚO podkreślali, że szczególnie okolice Żukowa i Kolbud charakteryzują się dużą dynamiką budownictwa mieszkaniowego. Powstają tam kolejne osiedla i domy jednorodzinne, przez co zapotrzebowanie na nową infrastrukturę stale rośnie.

Aż 41 proc. udostępnionych adresów ma aktywny światłowód

Jedną z najciekawszych informacji przedstawionych podczas spotkania jest poziom wykorzystania nowo wybudowanej sieci.

Według PŚO aż 41 proc. adresów udostępnionych operatorom do sprzedaży ma już aktywną usługę światłowodową. Oznacza to ponad 4 tys. aktywnych usług na infrastrukturze, której znaczna część została oddana do użytkowania dopiero w ostatnich miesiącach.

W niektórych miejscowościach wskaźnik ten jest jeszcze wyższy. W Bielkowie wynosi 74 proc., w Lublewie Gdańskim 62 proc., a w Kolbudach 60 proc.

To istotne wyniki z punktu widzenia ekonomiki inwestycji. Samo wybudowanie sieci nie gwarantuje bowiem jej komercyjnego sukcesu. Operator musi jeszcze przekonać mieszkańców do zamówienia usług, a w przypadku projektów realizowanych na obszarach wykluczenia cyfrowego zainteresowanie nie zawsze jest tak duże.

Podczas dyskusji pojawiło się pytanie, czy tak wysoki poziom wykorzystania infrastruktury nie wynika z budowy sieci równoległej do już istniejących. Przedstawiciele PŚO wyjaśnili, że spółka starała się unikać takich lokalizacji, ponieważ powielanie infrastruktury innych operatorów byłoby ekonomicznie nieuzasadnione.

Duże zainteresowanie usługami ma być więc przede wszystkim efektem rzeczywistego zapotrzebowania na szybki internet oraz aktywności operatorów detalicznych.

Internet symetryczny do 5 Gb/s od wielu operatorów

Polski Światłowód Otwarty działa w modelu wyłącznie hurtowym. Oznacza to, że sam nie sprzedaje internetu użytkownikom końcowym, lecz udostępnia swoją infrastrukturę operatorom detalicznym.

Na terenach objętych projektami FERC z sieci korzystają już Play, T-Mobile, Plus, Netia, Orange, Vectra oraz lokalny operator AirNet. Każdy z nich może przedstawiać klientom własne oferty i promocje, korzystając z tej samej infrastruktury.

Według PŚO sieć umożliwia oferowanie symetrycznych łączy o prędkościach od 300 Mb/s do 5 Gb/s. Oznacza to, że użytkownik może korzystać z takiej samej prędkości pobierania i wysyłania danych.

Takie rozwiązanie jest szczególnie korzystne dla osób pracujących zdalnie, przesyłających duże pliki do chmury czy publikujących materiały wideo. W wielu tradycyjnych ofertach światłowodowych prędkość wysyłania danych jest bowiem znacznie niższa niż pobierania.

Podczas spotkania zapytano również o zainteresowanie poszczególnymi pakietami prędkości. Przedstawiciele PŚO przyznali, że usługi o przepustowości 1 Gb/s stają się coraz popularniejsze, choć wiele zależy od polityki cenowej i promocji poszczególnych operatorów. U niektórych sprzedawców gigabitowy internet jest już najczęściej wybieranym produktem, podczas gdy u innych nadal dominują wolniejsze pakiety.

Warto przy tym odróżnić ofertę realizowaną w ramach FERC od możliwości pozostałej infrastruktury PŚO. Na obszarach komercyjnych spółka wykorzystuje również technologię XGS-PON, pozwalającą operatorom oferować dostęp do internetu o prędkości nawet 8 Gb/s.

Budowa obwodnicy Trójmiasta utrudniła inwestycję

Realizacja projektów na Pomorzu zbiegła się z budową Metropolitalnej Obwodnicy Trójmiasta. Jak wyjaśniali przedstawiciele PŚO, była to jedna z głównych komplikacji podczas rozbudowy infrastruktury światłowodowej.

Przebudowa lokalnych dróg, zmiany przebiegu infrastruktury i konieczność uzgadniania inwestycji z innymi wykonawcami oznaczały dodatkowe formalności. Administracja samorządowa musiała jednocześnie obsługiwać wiele postępowań i wydawać decyzje dotyczące różnych projektów infrastrukturalnych.

Spółka podkreśla jednak, że problemy te nie doprowadziły do zmiany terminu zakończenia budowy. Pomimo utrudnień inwestycja ma zostać ukończona zgodnie z pierwotnym harmonogramem, czyli do końca lutego 2027 roku.

Co dalej? PŚO przygląda się również budynkom w dużych miastach

W drugiej części spotkania dyskusja wykroczyła poza projekty realizowane na Pomorzu. Jednym z tematów była przyszłość rozbudowy sieci światłowodowych w Polsce, zwłaszcza w miejscach, gdzie infrastruktura nadal jest niedostępna pomimo położenia w dużych aglomeracjach.

Problem dotyczy między innymi starszych budynków wielorodzinnych, w których dostępne są usługi kablowe, ale brakuje nowoczesnego przyłącza FTTH. Zdarza się również, że w obrębie tego samego osiedla część budynków ma dostęp do światłowodu, a inne pozostają poza jego zasięgiem.

Przedstawiciele PŚO potwierdzili, że takie lokalizacje są analizowane. Spółka posiada bazę adresową obejmującą cały kraj i bierze pod uwagę możliwość wykorzystania istniejącej kanalizacji telekomunikacyjnej lub infrastruktury innych operatorów.

Jednocześnie zaznaczono, że rozbudowa prowadzona jest przede wszystkim na większych, wybranych obszarach, a nie w pojedynczych budynkach. Wynika to z kosztów organizacji prac, uzyskiwania niezbędnych zgód oraz ekonomiki całego przedsięwzięcia.

Spółka nie zapowiedziała konkretnego programu podłączania pojedynczych budynków w Warszawie czy innych dużych miastach. Nie wyklucza jednak dalszego zagęszczania zasięgu w miejscach, w których będzie to uzasadnione biznesowo.

Podczas spotkania poruszono również temat konsolidacji polskiego rynku telekomunikacyjnego. Przedstawiciele PŚO ocenili, że jest to długoterminowy trend obserwowany także w innych krajach europejskich i nie ma obecnie powodów, by zakładać jego zatrzymanie. Nie przedstawili jednak konkretnych planów kolejnych przejęć ani preferowanych regionów ekspansji.

Ponad 5,2 mln gospodarstw w zasięgu PŚO

Polski Światłowód Otwarty jest jednym z największych hurtowych operatorów infrastruktury szerokopasmowej w Polsce. W zasięgu grupy znajduje się obecnie ponad 5,2 mln gospodarstw domowych, z czego ponad 2,1 mln obejmuje infrastruktura światłowodowa.

Pozostała część zasięgu obejmuje sieć w starszej technologii HFC, opartej na infrastrukturze hybrydowej światłowodowo-koncentrycznej.

Długoterminowym celem PŚO jest objęcie zasięgiem sieci FTTH ponad 6 mln gospodarstw domowych. Spółka zamierza osiągać ten cel zarówno poprzez modernizację dotychczasowej infrastruktury, jak i budowę nowych przyłączy.

Przykład inwestycji na Pomorzu pokazuje, że połączenie finansowania publicznego i prywatnego może przyspieszyć likwidację białych plam. Szczególnie interesujący jest jednak nie sam postęp budowy, lecz tempo, w jakim mieszkańcy zaczynają korzystać z nowo dostępnych usług.

Ponad 4 tys. aktywnych łączy na stosunkowo świeżo wybudowanej sieci sugeruje, że zapotrzebowanie na nowoczesną infrastrukturę światłowodową poza największymi miastami pozostaje wysokie. Jednocześnie otwarty model hurtowy daje mieszkańcom możliwość wyboru spośród kilku dostawców, zamiast uzależniać ich od oferty jednego operatora.